Żołnierze II Brygady Legionów Polskich w czasie walk na Wołyniu

Dowódca II Brygady LP – płk Józef Haller de Hallenburg

II Brygada Legionów Polskich tzw. Karpacka lub Żelazna – jednostka Legionów Polskich utworzona 8 maja 1915 roku. Podlegała rozkazom państw centralnych. Jej dowódcą był płk austriacki Ferdynand Küttner, później dowodził nią Józef Haller.

edytuj Skład

• 2 pułk piechoty LP: dca - płk Marian Januszajtis-Żegota
• 3 pułk piechoty LP: dca - ppłk Henryk Minkiewicz, później płk Bolesław Roja
• 4 pułk piechoty LP: dca - płk Andrzej Galica
• 2 pułk ułanów LP: dca - mjr Juliusz Zagórski-Ostoja ^[1]

Złożona z oddziałów walczących dotąd w Karpatach i dlatego zwana Karpacką. Jej ułani wsławiali się brawurową szarżą przeciwko wojskom rosyjskim podczas bitwy pod Rokitną 13 czerwca 1915 r.

edytuj Kryzys przysięgowy

Poczas t.zw. kryzysu przysięgowego przysięgę złożyła tylko II Brygada, od samego początku słabo związana z przeciwnym przysiędze Józefem Piłsudskim (jej dowódcą był gen. Haller). Żołnierze według planów niemieckich mieli zasilić tzw. "Polnische Wehrmacht" (Polską Siłę Zbrojną) pod niemieckim dowództwem i rekrutowaną z poboru.

Ok. 8 tys. żołnierzy II Brygady (głównie z Galicji) zostało wcielona do wojska austriackiego, jako PKP - Polski Korpus Posiłkowy.

edytuj W II Korpusie

W nocy na 16 lutego 1918 brygada walczy z Austriakami i przebija się przez linię frontu w rejonie wsi Rokitna. Traci przy tym całą artylerię i tabory. Przebiło się około 100 oficerów i 1500 szeregowych. Brygada kontynuuje marsz klucząc pomiędzy wojskami austriackimi a bolszewickimi. Z tymi ostatnimi wchodzi w układ przekonując ich o demokratycznych stosunkach panujących w oddziałach. Zyskano tym życzliwość i pomoc w wyżywieniu, zapewniając sobie jednocześnie autonomię podejmowania decyzji. 5 marca brygada weszłą w kontakt z oddziałami II Korpusu Polskiego, a 6 marca dotarła do Sorok i weszła w skład korpusu.

W czasie kilkudniowego postoju na przełomie marca i kwietnia 1918 w Humaniu zreorganizowano piechotę korpusu. Bataliony legionowe przydzielono do pułków 4 i 5 Dywizji Strzelców Polskich. W ten sposób "żelazna" II Karpacka Brygada Legionów przestała istnieć.

Przypisy

edytuj Bibliografia

• Wacława Milewska, Janusz Tadeusz Nowak, Maria Zientara, Legiony Polskie 1914-1918, Kraków 1998.
• Henryk Bagiński, Wojsko Polskie na wschodzie 1914-1920. Warszawa 1921 (reprint, Warszawa 1990)

edytuj Zobacz

• Bitwa pod Rafajłową
• Bitwa pod Kaniowem, 1918.

p • d • e

Wojsko Polskie na Wschodzie (1914-1920)

Korpusy wschodnie: I Korpus Polski * II Korpus Polski * III Korpus Polski Legie i legiony: Legia Podchorążych * Legia Rycerska * I Legion Polski (Puławski) * II Legion Polski (Lubelski)

Dywizje: DSP * 1 DSP * 2 DSP * 3 DSP * 4 DSP * 4 DSP(AP we Francji) * 5 DSP * 5 DSP(AP we Francji)

Brygady: II Brygada Legionów Polskich * 59 Brygada Pospolitego Ruszenia * Brygada Rezerwowa * Brygada Strzelców Polskich * Lekka Brygada III Korpusu Polskiego * Polska Oddzielna Brygada na Kaukazie

Pułki: 1 Pułk Inżynieryjny * 1 Pułk Ułanów Krechowieckich * 2 Pułk Ułanów Grochowskich * 3 Pułk Ułanów Śląskich * Pułk Strzelców im. Bartosza Głowackiego

Inne" Baśka Murmańska * Dywizja Ułanów * Murmańczycy * Oddział Polski w Odessie * Związek Broni